Co to jest tachograf i jak działa?

W samochodach ciężarowych oraz innych pojazdach przeznaczonych do transportu niezbędnym urządzeniem jest tak zwany tachograf. Czym on właściwie jest, jakie dane zbiera, kto musi się w niego zaopatrzyć i na jakiej zasadzie przechowywane są dane?

Tachograf i jego definicja, czyli czym on właściwie jest?

Samochody to bardzo skomplikowane konstrukcje, w których skład wchodzi wiele podzespołów, które są niezbędne do jego prawidłowego działania. W przypadku takich konstrukcji, jak samochody ciężarowe, możemy jednak wspomnieć o pewnym urządzeniu, które pomimo faktu, że wcale nie działa ono w wymierny sposób na samo auto, jest wymaganym narzędziem. Chodzi tutaj oczywiście o tachograf. Z tą nazwą z pewnością mieliście już styczność, lecz czym ten przyrząd właściwie jest i za co on odpowiada? W ogromnym skrócie ma on zapewniać bezpieczeństwo kierowcy, lecz nie czynnie, a biernie.

Tachograf to specjalne urządzenie działające w sposób albo analogowy, albo cyfrowy, które rejestruje wiele różnych parametrów. Najważniejszymi kwestiami w tym przypadku bez wątpienia jest liczba przejechanych kilometrów, godziny rozpoczęcia oraz zakończenia jazdy, długość jazdy oraz przerwy, a także czas prowadzenia pojazdu przez jedną osobę. Nietrudno jest się więc w tym przypadku domyślić, iż tachograf odpowiada za pomiar wszystkich parametrów trasy danego pojazdu, a fakt, że urządzenie to zbiera i zapisuje te wszystkie dane, ich weryfikacja jest następnie zadaniem dość prostym. Dlaczego jednak tachografy są niezbędnym i koniecznym wyposażeniem aut ciężarowych?

Dlaczego tak właściwie wprowadzono tachografy?

Tachografy już od dobrych kilkunastu lat są kluczowym elementem wyposażenia pojazdów ciężarowych, zaś od 2006 roku nakazany jest montaż tachografów cyfrowych. Powód, dla którego się z nich korzysta, jest bardzo prosty – dane zbierane przez tachograf mają pozwolić na nie dopuszczanie do sytuacji, w których kierowca pracuje za kółkiem dłużej niż powinien. To właśnie dlatego tachograf zbiera informacje o długości jazdy, długości i liczbie przerw wykonywanych przez kierowcę, a także o ewentualnych naruszeniach działania tachografu, jak otwarcie obudowy czy zakłócanie jego poprawnego działania. Wszelkie naruszenia mogą zostać skontrolowane przez służby, a pracodawca, który się tego dopuszcza, musi liczyć się z bardzo poważnymi konsekwencjami prawnymi z tego właśnie tytułu.

By uzyskać pewność, że tachograf działa dobrze, zbiera on również inne dane, takie jak liczba przejechanych podczas danego przejazdu kilometrów, a także inne prace kierowcy, jak na przykład wyładunek towaru czy jego odbiór – te wszystkie czynniki również wchodzą w skład godzin pracy i ich zapis również jest konieczne. To właśnie dlatego każdy pojazd ciężarowy lub konstrukcja, która jest przeznaczona do pokonywania długich tras, musi posiadać wbudowany tachograf. Wypoczęcie kierowcy to kwestia bezpieczeństwa nie tylko jego samego i przewożonego towaru, ale również pasażerów oraz innych uczestników ruchu.

Kto musi używać tachografu i dlaczego?

Najnowsze przepisy jasno wskazują, w jakich pojazdach tachograf musi być montowany. W pierwszej kolejności muszą być w niego wyposażone wszelkie pojazdy, których dopuszczalna masa całkowita przekracza 3,5 tony lub są przeznaczone do przewożenia więcej niż dziewięciu osób, w tym kierowcy. Od niedawna wszystkie pojazdy dostawcze, których DMC przekracza 2,5 tony, również muszą posiadać tachograf. Z tej zasady wyjątkami są jednak pojazdy rolnicze i leśne, które w prawie działają na trochę innych zasadach.

Używanie tachografu – na jakich zasadach się ono opiera?

Używanie tachografów cyfrowych, które obecnie znajdują się w znacznej większości pojazdów, jest naprawdę proste. Komputer samodzielnie zbiera wszystkie wymagane dane i przechowuje je na nośniku pamięci. Ich odczyt odbywa się co 28 dni, choć służby mogą poprosić o sprawdzenie odczytu w każdej chwili. Dodatkowo dane zebrane przez tachograf muszą być przechowywane przez 12 miesięcy, zanim zostaną usunięte. Dzięki temu możliwe jest ich sprawdzenie nawet po kilku miesiącach, jeżeli zajdzie taka potrzeba.